Meer uit ChatGPT en Copilot halen: 12 promptpatronen

ChatGPT en Copilot gebruik je waarschijnlijk al voor het schrijven van e-mails, het verbeteren van teksten of het samenvatten van documenten. Toch merk je dat dezelfde vraag de ene keer een sterk antwoord oplevert en de andere keer iets vaags.

Dat ligt vaak aan hoe je de opdracht formuleert. Niet omdat de tool “slecht” is, maar omdat jij bepaalt hoeveel richting hij krijgt. Met een paar vaste promptpatronen kun je het verschil tussen een algemeen antwoord en een bruikbare eerste versie behoorlijk klein maken.

Duidelijkheid bepaalt de kwaliteit van het antwoord

Een brede vraag levert meestal een breed antwoord op. Als je specifieker bent, sluit het resultaat beter aan op wat je echt nodig hebt. Dat betekent dat je niet alleen vraagt wat je wilt, maar ook waarom je het wilt en voor wie.

Neem een e-mail als voorbeeld. Vraag je alleen “schrijf een e-mail”, dan krijg je een standaardtekst. Maar als je zegt dat het gaat om een professionele e-mail aan een klant over een wijziging in de planning, dan wordt het antwoord meteen praktischer. De tool kan de toon, structuur en inhoud beter afstemmen op jouw doel.

Dit principe geldt net zo goed voor samenvattingen, uitleg, herschrijven of het maken van een opzet.

Je prompt aanscherpen voor beter resultaat

Veel mensen verwachten meteen een perfect antwoord. In de praktijk werkt het beter om AI te gebruiken zoals je met een collega zou samenwerken: eerst een eerste versie, daarna verfijnen. Zie het als een werkproces in plaats van een eenmalige opdracht. Je begint met een globale richting en scherpt die vervolgens aan.

Sluit de tekst nog niet goed aan? Dan kun je gericht bijsturen. Is hij te lang, vraag om een compactere versie met behoud van de kern. Is hij te algemeen, vraag om concretere voorbeelden of een duidelijker standpunt. Past de toon niet bij je doelgroep, laat de tekst dan formeler, directer of juist toegankelijker maken. Door iteratief te werken, kom je sneller tot een resultaat dat echt aansluit op je bedoeling.

Juist die kleine aanpassingen maken vaak het grootste verschil. De meeste winst zit in details die je vooraf al kunt meegeven. Denk daarom kort na over drie dingen: wat is je doel, welke context heeft de tool nodig en in welke vorm of toon wil je het eindresultaat? Als je die elementen bewust meeneemt, worden antwoorden niet alleen beter, maar ook directer bruikbaar in je dagelijkse werk.