Wat is Azure Active Directory en hoe verschilt het van on-premises AD?

Azure Active Directory (Azure AD) is de cloudgebaseerde identiteits- en toegangsbeheeroplossing van Microsoft, terwijl on-premises Active Directory (AD) draait op lokale servers binnen het eigen netwerk van een organisatie. Het grootste verschil zit in de architectuur: Azure AD is ontworpen voor moderne cloudapplicaties en werkt via internetprotocollen zoals OAuth en SAML, terwijl traditioneel AD gebruikmaakt van Kerberos en LDAP binnen een bedrijfsnetwerk. In dit artikel beantwoorden we de meest gestelde vragen over beide systemen, zodat je precies weet welke oplossing bij jouw situatie past. Wil je je kennis over Azure AD verder verdiepen? Bekijk dan ons trainingsaanbod voor relevante Microsoft-certificeringen.

Hoe werkt Azure Active Directory in de cloud?

Azure Active Directory werkt als een cloudgebaseerde directory service die gebruikersidentiteiten en toegangsrechten beheert via het internet. In plaats van afhankelijk te zijn van lokale servers, slaat Azure AD alle identiteitsgegevens op in de Microsoft-cloud en maakt het gebruik van moderne authenticatieprotocollen om veilige toegang te verlenen tot applicaties en services.

Wanneer een gebruiker inlogt, stuurt Azure AD een authenticatieverzoek naar de Microsoft-cloudinfrastructuur. Dit verzoek wordt verwerkt via protocollen zoals OpenID Connect, OAuth 2.0 of SAML 2.0, afhankelijk van de applicatie waartoe toegang wordt gevraagd. Na succesvolle verificatie ontvangt de gebruiker een token dat toegang verleent tot de gewenste resource, of dat nu Microsoft 365, Salesforce of een andere cloudapplicatie is.

Omdat Azure AD volledig in de cloud draait, profiteert elke organisatie automatisch van hoge beschikbaarheid, schaalbare infrastructuur en continue beveiligingsupdates van Microsoft. Er zijn geen domeincontrollers nodig die je zelf moet onderhouden.

Wat zijn de belangrijkste verschillen tussen Azure AD en on-premises AD?

Het kernverschil tussen Azure AD en on-premises Active Directory zit in hun ontwerp en doel. On-premises AD is gebouwd voor het beheren van toegang tot netwerkresources binnen een bedrijfsnetwerk, terwijl Azure AD specifiek is ontworpen voor het beheren van cloudidentiteiten en toegang tot webapplicaties.

De meest concrete verschillen op een rij:

• Architectuur: On-premises AD gebruikt domeincontrollers op eigen servers; Azure AD draait volledig in de Microsoft-cloud.
• Protocollen: On-premises AD werkt met Kerberos, NTLM en LDAP; Azure AD gebruikt OAuth 2.0, OpenID Connect en SAML.
• Apparaatbeheer: On-premises AD beheert Windows-apparaten via Group Policy Objects (GPO’s); Azure AD gebruikt Microsoft Intune en conditioneel toegangsbeleid.
• Gebruiksscenario: On-premises AD is sterk in het beheren van bestandsservers, printers en interne netwerkapplicaties; Azure AD excelleert bij cloudapps en remote werken.
• Onderhoud: On-premises AD vereist eigen serverbeheer en patching; Azure AD is een beheerde dienst waarbij Microsoft het onderhoud verzorgt.

Een belangrijk punt om te begrijpen is dat Azure AD geen directe opvolger is van on-premises AD. Het zijn complementaire systemen met elk hun eigen sterktes, wat verklaart waarom veel organisaties beide naast elkaar gebruiken.

Wanneer kies je voor Azure AD en wanneer voor on-premises AD?

De keuze tussen Azure AD en on-premises Active Directory hangt af van de werkplek, applicaties en beheerbehoefte van je organisatie. Azure AD is de betere keuze voor organisaties die primair in de cloud werken of sterk inzetten op remote werken, terwijl on-premises AD beter past bij omgevingen met veel legacy-applicaties en interne netwerkresources.

Wanneer Azure AD de voorkeur verdient

Kies voor Azure AD als je organisatie voornamelijk gebruikmaakt van cloudapplicaties zoals Microsoft 365, Teams of externe SaaS-diensten. Azure AD biedt naadloze integratie met duizenden cloudapps via Single Sign-On (SSO), ondersteunt meervoudige verificatie (MFA) en maakt veilig werken vanaf elke locatie mogelijk zonder VPN-afhankelijkheid.

Wanneer on-premises AD de voorkeur verdient

On-premises AD blijft de betere keuze als je organisatie sterk afhankelijk is van traditionele netwerkresources zoals bestandsservers, printers en interne applicaties die Kerberos-authenticatie vereisen. Ook in sectoren met strikte dataresidentie-eisen, waarbij gegevens de eigen omgeving niet mogen verlaten, biedt on-premises AD meer controle.

Wat is Azure AD Connect en hoe werkt hybride identiteitsbeheer?

Azure AD Connect is een Microsoft-tool die on-premises Active Directory synchroniseert met Azure Active Directory, waardoor organisaties een hybride identiteitsomgeving kunnen opzetten. Met hybride identiteitsbeheer kunnen gebruikers met één set inloggegevens toegang krijgen tot zowel lokale resources als cloudapplicaties.

De werking is als volgt: Azure AD Connect draait op een server binnen het bedrijfsnetwerk en synchroniseert regelmatig gebruikersaccounts, groepen en wachtwoorden van het lokale AD naar Azure AD. Dit zorgt ervoor dat een medewerker met zijn vertrouwde bedrijfsaccount ook kan inloggen bij Microsoft 365 of andere cloudservices.

Er zijn twee veelgebruikte authenticatiemethoden binnen hybride omgevingen:

• Password Hash Synchronization (PHS): Wachtwoordhashes worden gesynchroniseerd naar Azure AD, zodat authenticatie in de cloud plaatsvindt.
• Pass-through Authentication (PTA): Authenticatieverzoeken worden doorgestuurd naar de on-premises domeincontrollers, zodat wachtwoorden nooit de lokale omgeving verlaten.

Hybride identiteitsbeheer is voor veel organisaties de meest pragmatische aanpak, omdat het een geleidelijke migratie naar de cloud mogelijk maakt zonder bestaande infrastructuur direct op te geven.

Wat is het verschil tussen Azure AD en Microsoft Entra ID?

Microsoft Entra ID is de nieuwe naam voor Azure Active Directory. In 2023 hernoemde Microsoft Azure AD naar Microsoft Entra ID als onderdeel van een bredere herstructurering van zijn identiteits- en beveiligingsportfolio onder de naam Microsoft Entra. Functioneel zijn beide diensten identiek; er zijn geen wijzigingen in features of licenties doorgevoerd bij de naamswijziging.

De reden achter de naamswijziging is strategisch: Microsoft wil de Entra-productfamilie positioneren als een samenhangend platform voor identiteitsbeheer, dat naast de klassieke directory ook diensten omvat zoals Microsoft Entra Permissions Management en Microsoft Entra Verified ID. Door de naam te harmoniseren, maakt Microsoft duidelijk dat identiteitsbeheer verder reikt dan alleen Active Directory in de cloud.

In de praktijk zul je in documentatie, examenmateriaal en organisaties beide namen nog tegenkomen. Wanneer iemand spreekt over Azure AD of Microsoft Entra ID, bedoelen ze in 2026 dezelfde dienst.

Welke Azure AD-licentie heb je nodig voor welke functies?

Azure Active Directory is beschikbaar in verschillende licentieniveaus, waarbij hogere niveaus meer geavanceerde beveiligings- en beheerfuncties bieden. De keuze voor een licentie hangt af van de beveiligingseisen, de omvang van de organisatie en de gewenste functionaliteit.

De licentieniveaus kennen globaal de volgende opbouw:

• Azure AD Free: Inbegrepen bij Microsoft 365-abonnementen. Biedt basisfuncties zoals gebruikersbeheer, SSO voor cloudapps en MFA via de Microsoft Authenticator-app.
• Azure AD P1 (Microsoft Entra ID P1): Voegt geavanceerde functies toe zoals conditionale toegang, selfservice wachtwoordherstel voor hybride omgevingen en dynamische groepen. Geschikt voor organisaties die hybride werken en meer controle over toegangsbeleid willen.
• Azure AD P2 (Microsoft Entra ID P2): Breidt P1 uit met Identity Protection en Privileged Identity Management (PIM). Ideaal voor organisaties met hoge beveiligingseisen, waarbij risicogebaseerde conditionale toegang en just-in-time beheerdersrechten essentieel zijn.

De factoren die de licentiebehoefte bepalen zijn onder andere het aantal gebruikers, de gevoeligheid van de gegevens die beschermd moeten worden, de mate van hybride werken en de aanwezigheid van beheerdersaccounts met verhoogde rechten. Organisaties in sectoren met strenge compliance-eisen kiezen doorgaans voor P2.

Hoe Startel helpt met Azure Active Directory-training

Als je aan de slag wilt met Azure AD of Microsoft Entra ID, is gedegen kennis onmisbaar. Wij bieden bij Startel Microsoft-trainingen en certificeringsopleidingen die je helpen om identiteitsbeheer in de cloud volledig te begrijpen en toe te passen. Onze trainingen zijn geschikt voor zowel IT-professionals die hun bestaande on-premises omgeving willen uitbreiden naar de cloud, als voor beheerders die een hybride omgeving opzetten of beheren.

Wat we bieden:

• Klassikale en live online Microsoft-trainingen voor Azure en Microsoft Entra ID
• Begeleiding bij examenvoorbereiding voor Microsoft-certificeringen zoals AZ-104 en SC-300
• Maatwerktrainingen afgestemd op de specifieke situatie van jouw organisatie
• Toegang tot ons geautoriseerde examencentrum voor Pearson VUE en Exin

Wil je meer weten over onze Microsoft-trainingen of advies over welke opleiding het beste aansluit bij jouw doelen? Neem dan gerust contact met ons op en we helpen je verder.