De moeilijkheid zit in de spreiding. Het is een expertexamen, dus de vragen zijn scenariogericht: je krijgt een situatie met eisen en moet de combinatie van instellingen kiezen die daarbij past. Feitjes uit je hoofd leren helpt niet; begrijpen waaróm je iets zo inricht wel.
Let op: MS-102 verdwijnt op 30 november 2026
Microsoft heeft aangekondigd dat het MS-102-examen op 30 november 2026 met pensioen gaat. Dat betekent dat je het tot die datum nog kunt afleggen, en dat behaalde certificeringen gewoon geldig blijven. Wat er daarna in de plaats komt, staat op de pagina van de Administrator Expert-certificering bij Microsoft, en dat is het adres om te controleren voordat je een traject start.
Voor je planning is dit het belangrijkste getal in deze blog. Wil je MS-102 nog halen, dan moet je studietijd, eventuele training en de examenafspraak binnen die periode passen, inclusief ruimte voor een herkansing. Bij Startel wordt de MS-102-training vanaf 30 oktober 2026 niet meer aangeboden, dus wie klassikaal wil, heeft nog minder tijd. Sta je aan het begin van je studie, weeg dan eerlijk af of je het redt of dat je beter op de opvolger kunt wachten.
Welke onderwerpen worden getoetst?
Vier domeinen, met sinds de update van 28 april 2026 deze verdeling:
Domein
Weging
Waar het over gaat
Deploy and manage a Microsoft 365 tenant
10 tot 15%
Tenantinstellingen, domeinen, gebruikers en groepen, rollen, servicegezondheid
Implement and manage Microsoft Entra identity and access
Dat Defender-domein is de verrassing voor veel kandidaten. Het is met afstand het zwaarste onderdeel, en het is precies het gebied dat in veel organisaties bij een securityteam ligt en niet bij de M365-beheerder. Verdeel je studietijd naar de weging, niet naar wat je het leukst vindt.
Waarom struikelen kandidaten op MS-102?
Vier oorzaken komen steeds terug:
De breedte. Vier domeinen die in de praktijk vaak over verschillende teams verdeeld zijn. Je moet ze alle vier op niveau kennen.
Onderschatting van Defender XDR. Ruim een derde van het examen, en vaak het minst geoefende onderdeel.
De taal. Het examen is in het Engels, en Nederlands zit niet bij de beschikbare talen. Bij scenariovragen van een halve alinea telt precies lezen mee in je resultaat.
Is MS-102 genoeg voor de Administrator Expert-titel?
Voor veel mensen is MD-102 Endpoint Administrator de logische route daarvoor, zeker als je werkplekbeheer al doet. Wil je weten wat dat examen van je vraagt, kijk dan bij het format van het MD-102-examen. Plan die volgorde bewust: het associate-examen kun je ook na 30 november nog halen, MS-102 niet.
Hoe bereid je je voor in de tijd die er nog is?
Met een omgekeerde planning. Zet eerst de examendatum vast en reken terug, in plaats van te studeren tot je je klaar voelt. Dat laatste gebeurt bij dit examen zelden op tijd.
Begin bij Defender XDR, het zwaarste domein en vaak je grootste gat.
Werk in een proeftenant, niet alleen in lesmateriaal. Conditional Access en DLP-beleid begrijp je pas als je ze een keer verkeerd hebt ingesteld.
Maak de gratis practice assessment van Microsoft en bekijk de examensandbox, zodat de vraagvormen je op de dag zelf geen tijd kosten.
Plan ruimte voor een herkansing binnen de resterende periode.
Wil je het onder begeleiding doen, dan behandelt de vijfdaagse MS-102-training Microsoft 365 Administrator Essentials alle examendomeinen met een gecertificeerde instructeur. De training is Nederlandstalig terwijl de examenvragen Engels zijn, wat helpt om de vaktermen te leren herkennen. Let op dat er geen examenvoucher bij zit; die schaf je apart aan via de MS-102-examenpagina. Studeer je liever zelfstandig, dan bevat het MS-102 zelfstudiepakket het cursusmateriaal, een labomgeving, een MeasureUp-oefenexamen en wel een examenvoucher. Een compleet voorbereidingsschema staat in hoe je je voorbereidt op het MS-102-examen.
Onze trainers zien in ruim 25 jaar opleidingservaring dat kandidaten bij expertexamens vooral zakken op het domein dat ze in hun dagelijks werk niet aanraken, niet op de onderdelen die ze moeilijk vinden.
Bekijk hier de trainingen en examens
Swipe voor meer
Microsoft 365 Administrator (MS-102)
5 dagen
De Microsoft 365 Administrator training is ontworpen om je grondige kennis en praktische vaardigheden te geven in het beheer van Microsoft 365. Deze gevorderden training vervangt de eerdere MS-100 en MS-101 cursussen en biedt een volledig vernieuwd overzicht van de belangrijkste aspecten van Microso
In het MS-102 examen worden jouw kennis en vaardigheden getoetst op het gebied van het beheren van Microsoft 365-tenants, het beheren van identiteiten en toegang met behulp van Microsoft Entra, evenals beveiligingsbeheer met Microsoft Defender XDR. Tevens komt in het MS-102 examen nalevingsbeheer me
Microsoft 365 Administrator Essentials (MS-102) Zelfstudiepakket
10 dagen
Met de MS-102 E-Learning krijg jij een optimale voorbereiding op de certificering Microsoft 365 Certified: Administrator Expert. Je leert hoe jij tenantbeheer kunt optimaliseren, hoe jij identiteiten kunt synchroniseren en hoe jij beveiligings- en nalevingsprocessen kunt implementeren. Met toegang t
Microsoft 365 Endpoint Administrator (MD-102) Zelfstudiepakket
10 dagen
Door de MD-102 E-Learning door te nemen, zul je leren hoe jij apparaten en gebruikersrechten kunt beheren, hoe jij programma’s op afstand kunt configureren en hoe jij moderne beheerprocessen kunt implementeren door gebruik te maken van hulpmiddelen, zoals Microsoft Intune en Windows Autopilot. Met
In het MD-102 examen worden jouw kennis en vaardigheden getoetst op het gebied van het beheren en beveiligen van endpoints binnen een Microsoft 365-omgeving. Hierbij komen onderwerpen aan bod als infrastructuurvoorbereiding, apparaatbeheer, applicatiebeheer en het beveiligen van apparaten. Het MD-10
Minimaal 700 op een schaal tot 1000. Het is een geschaalde score waarin de moeilijkheidsgraad van de vragen meeweegt, dus je kunt niet terugrekenen hoeveel vragen je fout mag hebben.
Wanneer verdwijnt het MS-102-examen?
Op 30 november 2026. Tot die datum kun je het nog afleggen, en een behaalde certificering blijft daarna geldig. Controleer bij Microsoft wat er daarna voor in de plaats komt.
Is MS-102 in het Nederlands beschikbaar?
Nee. Het examen wordt onder meer in het Engels, Duits, Frans en Spaans aangeboden, maar niet in het Nederlands. Nederlandstalige training met een Engelstalig examen is de gebruikelijke combinatie.
Is MS-102 moeilijker dan MD-102?
Ja, MS-102 zit op expertniveau en MD-102 op associate-niveau. MS-102 bestrijkt bovendien vier domeinen over de volle breedte van Microsoft 365, terwijl MD-102 zich richt op endpointbeheer.
Benieuwd wat een incompany training voor jouw organisatie kan betekenen? Vul het formulier in en wij nemen snel contact met je op om jullie wensen te bespreken. Samen kijken we naar de mogelijkheden voor een training op maat, afgestemd op jullie team, locatie en planning.
