Rood verbodssymbool over ChatGPT-interface met waarschuwingsdriehoeken op donkerblauwe naar grijze achtergrond

Waarvoor mag je ChatGPT niet gebruiken?

Portretfoto karlijn Auteur blog

Karlijn Mous

Marketeer

12 december 2025
5 minuten om te lezen
ChatGPT is een krachtig hulpmiddel met vele mogelijkheden, maar er zijn belangrijke grenzen aan wat je ermee kunt en mag doen. Van juridische beperkingen tot ethische overwegingen en technische limitaties – het is essentieel om te weten wanneer ChatGPT niet de juiste tool is. Deze vragen helpen je verantwoord om te gaan met deze AI-technologie en voorkomt potentiële problemen in persoonlijke en professionele situaties.

Wat zijn de juridische grenzen van ChatGPT gebruik?

Het gebruik van ChatGPT kent duidelijke juridische grenzen. Die hebben vooral te maken met auteursrecht, privacywetgeving en aansprakelijkheid. Je mag geen content gebruiken die inbreuk maakt op het intellectueel eigendom van anderen. Ook bij juridische documenten, zoals contracten of algemene voorwaarden, is voorzichtigheid geboden: ChatGPT kan een eerste opzet maken, maar fouten of ontbrekende bepalingen kunnen grote gevolgen hebben. Laat zulke documenten daarom altijd controleren door een jurist. Voor sommige documenten, zoals een testament, is een notaris in Nederland sowieso verplicht.

Ook de AVG (GDPR) stelt grenzen. Wil je persoonsgegevens van klanten of collega’s invoeren in ChatGPT, dan heb je daarvoor een geldige grondslag nodig, moet je voldoen aan het principe van dataminimalisatie en moeten er afspraken zijn met de aanbieder over de verwerking van die gegevens, bijvoorbeeld via een verwerkersovereenkomst. Bij de gratis versie van ChatGPT is dat niet geregeld. Daar is het invoeren van persoonsgegevens dus vrijwel nooit toegestaan. Voor bijzondere persoonsgegevens, zoals gezondheidsgegevens, en voor het BSN gelden nog strengere regels. Organisaties die de AVG overtreden, riskeren boetes van de Autoriteit Persoonsgegevens. De hoogte daarvan hangt af van de ernst van de overtreding en de omvang van de organisatie.

Bij het genereren van content blijf je als gebruiker volledig aansprakelijk voor de output. ChatGPT biedt geen garanties over de juridische correctheid van antwoorden. Voor officiële documenten, juridisch advies of situaties met rechtsgevolgen moet je altijd een gekwalificeerde professional raadplegen. Controleer gegenereerde informatie daarom altijd voordat je erop vertrouwt. Jij bent verantwoordelijk voor wat je ermee doet.

Welke ethische overwegingen spelen een rol bij ChatGPT?

Ethisch gebruik van ChatGPT vereist bewustzijn over de impact van AI-gegenereerde content op waarheid en vertrouwen. Het verspreiden van desinformatie, het creëren van misleidende content of het gebruik voor oplichting is niet alleen onethisch maar kan ook strafrechtelijke gevolgen hebben.

Ook in het onderwijs is AI-gebruik een belangrijk onderwerp. Steeds meer onderwijsinstellingen stellen eigen regels op: soms is AI-gebruik toegestaan, mits je het vermeldt, soms is het verboden. Gebruik je ChatGPT voor een paper, scriptie of examen terwijl dat niet mag, of zonder het te vermelden, dan wordt dat meestal als fraude gezien, met ernstige consequenties. Ook in professionele contexten kan het presenteren van AI-gegenereerde content als volledig eigen werk het vertrouwen schaden.

De verantwoordelijkheid ligt bij jou als gebruiker om ChatGPT ethisch in te zetten. Dit betekent transparantie over AI-gebruik waar relevant, het respecteren van intellectueel eigendom, en het vermijden van toepassingen die anderen kunnen schaden. Denk aan het creëren van neprecensies, het vervalsen van referenties, of het genereren van haatdragende content.

afbeelding blog waarvoor mag je ChatGPT niet gebruiken?

Hoe bescherm je privacy bij het gebruik van ChatGPT?

Privacybescherming begint met weten wat er met je invoer gebeurt. Bij de gratis versie en de persoonlijke abonnementen van ChatGPT kan OpenAI je gesprekken standaard gebruiken om modellen te verbeteren. Dit kun je uitzetten in de instellingen. Bij de zakelijke abonnementen, zoals ChatGPT Business en Enterprise, worden je gegevens standaard niet gebruikt voor training. Deel hoe dan ook nooit wachtwoorden, pincodes, creditcardgegevens of andere inloggegevens. Wees ook zeer terughoudend met medische of andere gevoelige persoonlijke informatie.

Voor bedrijven is de belangrijkste vraag welke versie je gebruikt en welke afspraken er gelden. Vertrouwelijke bedrijfsinformatie, zoals strategische plannen, financiële data, klantlijsten of productformules, hoort niet in een persoonlijk of gratis ChatGPT-account. Binnen een zakelijke omgeving met de juiste contractuele en technische waarborgen kan dit wel, mits je organisatie het toestaat. Leg daarom in een AI-beleid vast welke tools en gegevens medewerkers mogen gebruiken. Wie zich niet aan dat beleid houdt, kan arbeidsrechtelijke gevolgen ondervinden.

Veilig gebruik in professionele omgevingen vereist duidelijke richtlijnen. Bepaal welke AI-tools zijn goedgekeurd, welke gegevens je wel en niet mag invoeren en wanneer je voorbeelden moet anonimiseren. Kies voor gevoelige toepassingen een zakelijke AI-oplossing met passende privacywaarborgen. Training van medewerkers over AI-veiligheid is bovendien niet alleen verstandig: sinds februari 2025 verplicht de EU AI Act organisaties die AI inzetten om te zorgen voor voldoende AI-geletterdheid bij hun medewerkers. In de training AI Compliance & EU AI Act Professional leer je wat de AI Act voor jouw organisatie betekent.

Waarvoor is ChatGPT technisch niet geschikt?

Het taalmodel achter ChatGPT heeft een kennislimiet: het weet alleen wat in de trainingsdata zat. ChatGPT kan wel het web doorzoeken voor actuele informatie, zoals nieuws of sportuitslagen, maar de betrouwbaarheid hangt dan af van de gevonden bronnen. Voor informatie waar veel van afhangt, zoals beurskoersen, raadpleeg je altijd de officiële bron. Ook bij berekeningen is voorzichtigheid geboden. ChatGPT kan code uitvoeren om nauwkeurig te rekenen, maar zonder die functie kan het rekenfouten maken. Controleer belangrijke uitkomsten daarom altijd.

Bij medische en juridische vragen is ChatGPT geen vervanging voor een professional. Je kunt het gebruiken om je in een onderwerp te verdiepen of om vragen voor te bereiden voor je arts of jurist. Gebruik het niet om zelf een diagnose te stellen, een behandeling te kiezen of een juridische procedure te voeren. De gevolgen van onjuist advies kunnen ernstig zijn.

Ook bij beslissingen met grote gevolgen hoort ChatGPT hooguit een hulpmiddel te zijn, nooit de beslisser. Denk aan investeringsbeslissingen, medische keuzes of veiligheidsbeoordelingen. Bij personeelsselectie geldt bovendien extra wetgeving: de EU AI Act merkt AI-systemen voor werving en selectie aan als hoog risico, met strenge eisen voor organisaties die ze inzetten. De AI kent namelijk niet de volledige context van jouw situatie, en de verantwoordelijkheid voor de afweging ligt altijd bij een mens.

Wat zijn de risico’s van ChatGPT in professionele contexten?

Intellectueel eigendom vormt een complex risico bij zakelijk ChatGPT gebruik. Content gegenereerd door AI kan onbedoeld elementen bevatten die beschermd zijn door auteursrecht of octrooien. Bedrijven die AI-gegenereerde content commercieel gebruiken zonder verificatie riskeren kostbare rechtszaken. De eigendomsrechten van AI-output blijven juridisch onduidelijk in veel jurisdicties.

Het delen van concurrentiegevoelige informatie met ChatGPT brengt risico’s met zich mee. Voer je productplannen, prijsstrategieën of klantdata in via een account zonder zakelijke afspraken, dan verlaat die informatie de controle van je organisatie. Bovendien kan die informatie gebruikt worden om toekomstige modellen te trainen. In de praktijk is het risico dat concurrenten jouw gegevens letterlijk terugzien klein, maar het verlies van controle over vertrouwelijke data is op zich al een probleem, zeker als het om klantgegevens gaat.

Kies daarnaast bewust voor zakelijke versies van AI-tools, zoals ChatGPT Business of Enterprise, of Microsoft 365 Copilot binnen je bestaande Microsoft-omgeving. Deze bieden betere privacywaarborgen dan de gratis consumentenversies. Wil je je verdiepen in de ethische en wettelijke kant van AI? Dan is de AI Ethics and the EU AI Act E-Learning een goede start.

afbeelding blog waarvoor mag je ChatGPT niet gebruiken?

Ontdek ons aanbod in AI-trainingen

 

  • Volg een klassikale training bij Startel in Drachten en leer samen met andere mensen.
    Swipe voor meer
    Microsoft Copilot in 1 dag
    • 1 dag
    Wil je ontdekken hoe jij met Microsoft Copilot slimmer en efficiënter kunt werken binnen Microsoft 365? In de training Microsoft Copilot in 1 dag leer je hoe jij AI in kunt zetten om sneller teksten te schrijven, gegevens te analyseren, presentaties te maken en samenwerking te verbeteren. Je maakt
    Bekijk deze training
  • Volg een klassikale training bij Startel in Drachten. Krijg persoonlijke aandacht van een ervaren trainer.
    Swipe voor meer
    ChatGPT in 1 dag
    • 1 dag
    De ChatGPT cursus in 1 dag is dé praktische Nederlandstalige training voor professionals die ChatGPT zelfverzekerd en effectief willen inzetten in hun dagelijkse werk. In één dag leer je hoe je AI laat doen wat jij wilt van het schrijven van scherpe prompts tot het veilig en AVG-compliant inzette
    Bekijk deze training
  • Volg een klassikale training bij Startel en word een specialist binnen jouw vakgebied.
    Swipe voor meer
    AI Fundamentals
    • 3 dagen
    AI Fundamentals is dé training voor wie meer wil dan alleen een basiskennis van AI. In deze AI-training ontwikkel je een stevig fundament in kunstmatige intelligentie en krijg je technische inzichten om AI optimaal te benutten. In drie dagen krijg je niet alleen inzicht in wat kunstmatige intellige
    Bekijk deze training
Bekijk alle trainingen

Terugbelverzoek

Wil je meer weten, maar nu even geen tijd?

Laat je gegevens achter, dan nemen wij binnen 2 werkdagen contact met je op

Dé IT-opleider van het noorden

  • Klanten geven ons een 9.2
  • Erkende trainers
  • Ontvang een certificaat na deelname
  • Train op één van onze drie locaties of vanuit huis

Terugbelverzoek

Vul hieronder jouw gegevens in, zodat wij telefonisch contact met je kunnen opnemen.

"*" geeft vereiste velden aan

Laat ons jou terugbellen
Velden met een * zijn verplicht

Vragen of direct contact nodig, bezoek onze contactpagina.

Foto van Fredou Nieuwenhuis met een beige achtergrond.

Fredou Nieuwenhuis

Inside Sales