Illustratie van Microsoft-cursussen die stoppen en worden vervangen door nieuwe trainingen, met Microsoft-logo en gekleurde pijlen.

MS-102 en vijf Microsoft-cursussen stoppen: wat nu?

Hero foto Jelte Auteur blog

Jelte van Zanten

Marketeer

20 oktober 2026
6 minuten om te lezen
Zes Microsoft-cursussen stoppen: AB-6007, MS-4002, MS-4017, MS-4023 en PL-400T00 op 30 oktober 2026 en MS-102 op 30 november 2026. In deze blog lees je welke opvolger bij elke cursus hoort, waarom vier ervan opgaan in AB-650 en wat je doet als je al een training had gepland.
  • Welke Microsoft-cursussen stoppen en wat vervangt ze?

    Zes Microsoft-cursussen stoppen in 2026: AB-6007, MS-4002, MS-4017, MS-4023 en PL-400T00 op 30 oktober en MS-102T00 op 30 november. Vier ervan krijgen AB-650T00 als officiële opvolger. MS-4023 gaat over naar AB-730T00 en PL-400T00 naar AB-400T00.

    Op die datums trekt Microsoft het courseware in, het officiële lesmateriaal waarmee opleiders de cursus geven. Staat MS-4017 in november op de planning van je team? Dan zoek je dus nu al een alternatief.

    1. MS-102T00 Microsoft 365 Administrator → AB-650T00
      Stopt op 30 november 2026. Bedoeld voor beheerders van de volledige Microsoft 365-omgeving.
    2. MS-4017 Manage and extend Microsoft 365 Copilot → AB-650T00
      Stopt op 30 oktober 2026. Bedoeld voor beheerders die Copilot uitrollen en uitbreiden.
    3. MS-4002 Prepare security and compliance to support Microsoft 365 Copilot → AB-650T00
      Stopt op 30 oktober 2026. Bedoeld voor security- en compliancebeheerders die hun Microsoft 365-omgeving klaarmaken voor Copilot.
    4. AB-6007 Secure and Govern your AI agent workforce → AB-650T00
      Stopt op 30 oktober 2026. Bedoeld voor beheerders die AI-agents in Microsoft 365 beveiligen en beheren.
    5. MS-4023 Transform Ideas into Action with Copilot Chat (Basic) → AB-730T00
      Stopt op 30 oktober 2026. Bedoeld voor zakelijke gebruikers die de basis van Copilot Chat willen leren.
    6. PL-400T00 Microsoft Power Platform Developer → AB-400T00
      Stopt op 30 oktober 2026. Bedoeld voor developers die Power Platform-oplossingen bouwen en uitbreiden met code.

     

  • Waarom gaan vier cursussen op in AB-650?

    Microsoft voegt het beheer van Microsoft 365 en van AI-services samen tot één beheerdersrol. Daarom vervangt AB-650T00 zowel MS-102 als drie losse cursussen over Copilot-beheer, Copilot-compliance en AI-agents. Het examen AB-650 leidt tot een Associate-certificering, een niveau lager dan de Expert-certificering van MS-102.

    In dat examen gaat 35 tot 40 procent over het beheren en beveiligen van AI-services. Denk aan Copilot-instellingen en aan AI-agents: assistenten die zelfstandig taken uitvoeren, zoals vragen beantwoorden of een proces starten.

    Bij Startel duurt de AB-650-training drie dagen. Eerst werk je aan tenantbeheer, het beheer van de Microsoft 365-omgeving van je organisatie. Daarna komt beveiliging aan bod, met Microsoft Entra ID voor identiteiten en toegang en Microsoft Purview voor gegevensbescherming. Tot slot leer je Copilot uitrollen en agents beheren met Agent 365, waarmee je agents in kaart brengt en bewaakt.

    Had je dit najaar MS-4017 voor de Copilot-uitrol en AB-6007 voor agentbeheer gepland? Dan vind je beide onderwerpen terug in de AB-650-training.

  • Wat doe je als je een Copilot-beheercursus had gepland?

    Microsoft trekt MS-4017, MS-4002 en AB-6007 op 30 oktober 2026 in, dus een geplande cursusdag moet je vervangen. AB-650 is de officiële opvolger, maar die training duurt drie dagen en vraagt meer voorkennis dan een losse cursusdag. Welke route past, hangt af van wat jij met Copilot moet regelen.

    Er zijn drie routes, afhankelijk van hoe breed je beheert en hoeveel ervaring je al hebt.

    1. Je beheert Copilot én de rest van de tenant
      Kies dan AB-650. Je leert Copilot instellen, gegevens beschermen en agents beheren, naast tenant-, identiteits- en securitybeheer. Microsoft verwacht wel ervaring met Microsoft 365-diensten en Entra ID. Ook ken je Defender XDR, de dreigingsdetectie van Microsoft. Daarnaast heb je al gewerkt met Microsoft Graph PowerShell voor beheer via scripts.
    2. Je zoekt vooral grip op data rond Copilot
      Wilde je met MS-4002 voorkomen dat Copilot gevoelige informatie laat zien? Dan kies je met SC-5010 een kortere route. In één dag leer je Copilot-prompts en -antwoorden auditen en gevoeligheidslabels toepassen. Ook stel je DLP in: regels die voorkomen dat gevoelige gegevens weglekken.
    3. Je mist nog de basis van Microsoft 365-beheer
      Werk je net in beheer of kom je uit de support? Dan begin je met de AB-900-training. Die training is op beginnersniveau, vraagt geen formele voorkennis en behandelt Copilot- en agentbeheer op basisniveau. Daarna stap je beter voorbereid door naar AB-650.
  • Wat betekent dit als je met MS-102 bezig bent?

    Het MS-102-examen kun je nog afleggen tot en met 30 november 2026. Daarna kun je de certificering Microsoft 365 Certified: Administrator Expert niet meer behalen of vernieuwen. Doorpakken is vooral logisch als je bijna examenklaar bent en al een van de vereiste Associate-certificeringen hebt.

    De MS-102-training zelf biedt Startel vanaf 30 oktober niet meer aan. Heb je bijvoorbeeld SC-300 al op zak en maak je oefenexamens? Dan kun je het examen nog plannen. Moet je de route nog beginnen, dan wordt het krap en sluit AB-650 beter aan.

    Twijfel je? Lees dan hoeveel tijd je nog hebt voor MS-102. Wil je de inhoud naast elkaar zien, bekijk dan de verschillen tussen MS-102 en AB-650.

  • Wat verandert er voor Copilot-gebruikers en Power Platform-developers?

    Voor Copilot-gebruikers en Power Platform-developers is AB-650 niet de opvolger. MS-4023, de basiscursus Copilot Chat voor zakelijke gebruikers, gaat over naar AB-730. Voor developers vervangt AB-400 sinds 16 oktober 2026 het PL-400-examen, en de certificering Power Platform Developer Associate blijft bestaan.

    Ben je al voor PL-400 ingeschreven, dan kun je dat examen nog tot en met 30 oktober 2026 afleggen. Gebruik je Copilot Chat vooral voor mails, verslagen en samenvattingen? Lees dan of AB-730 bij jou past. Bouw je Power Platform-oplossingen met code? Lees dan wat de overstap van PL-400 naar AB-400 voor je examen betekent.

  • Hoe pas je het opleidingsplan van je team aan?

    Kijk per collega wat de geplande cursus moest opleveren: een certificering, een Copilot-uitrol, agentbeheer of beter werken met Copilot. Bundel daarna wat bij elkaar hoort. Voor beheerders met dezelfde taken is één gezamenlijk AB-650-traject meestal overzichtelijker dan drie losse cursusdagen.

    Neem een IT-team met drie beheerders. De senior wilde MS-102 halen, een collega rolt Copilot uit en een junior begint net. De eerste twee volgen samen AB-650, de junior start met AB-900 en schuift later door.

    Train je meerdere collega’s tegelijk, dan stemt Startel AB-650 ook incompany af op jullie praktijk. Startel leidt al ruim 25 jaar IT-professionals op en zag in die tijd veel examencodes verdwijnen. De beheerkennis eronder blijft meestal bruikbaar, alleen de route ernaartoe verandert.

  • Conclusie welke opvolger past bij jou?

    Voor beheerders die MS-102, MS-4017, MS-4002 of AB-6007 op de planning hadden, is AB-650 de logische vervolgstap. Mis je de basis nog, dan begin je met AB-900; gebruik je Copilot vooral zelf, dan past AB-730. Twijfel je of jouw ervaring genoeg is? Bekijk dan het programma van de AB-650-training.

Kies hier de training die het beste bij jou past

  • Leer gezamenlijk bij Startel in Drachten door klassikale trainingen te volgen.
    Swipe voor meer
    Administer Microsoft 365 and AI services (AB-650)
    • 3 dagen
    Wil je leren hoe jij Microsoft 365 en AI-diensten binnen een organisatie kunt beheren, beveiligen en optimaliseren? In de training Administer Microsoft 365 and AI services (AB-650) ontdek je hoe jij Microsoft 365-tenants, -diensten, Microsoft 365 Copilot en AI-agents kunt configureren en beheren. Da
    Bekijk deze training
  • Volg een klassikale training bij Startel in Drachten. Leer van een train(st)er met ervaring binnen zijn/haar vakgebied.
    Swipe voor meer
    Introduction to Microsoft 365 and AI administration (AB-900)
    • 1 dag
    In de training Introduction to Microsoft 365 and AI administration, ontdek je hoe Microsoft 365, Copilot en AI-agents samenkomen in modern beheer. Tijdens de AB-900 training maak je kennis met de belangrijkste Microsoft 365-diensten, de rol van Microsoft Entra en Microsoft Purview, en de manier waar
    Bekijk deze training
  • Volg een klassikale training bij Startel in Drachten. Krijg persoonlijke aandacht van een ervaren trainer.
    Swipe voor meer
    Introduction to Microsoft 365 and AI administration (AB-900) Zelfstudiepakket
    • 2 dagen
    Wil jij kennismaken met Microsoft 365 en de mogelijkheden van kunstmatige intelligentie (AI) binnen jouw organisatie? Met het Introduction to Microsoft 365 and AI administration (AB-900) zelfstudiepakket leer je op een toegankelijke manier de basis van Microsoft 365, Copilot en AI-beheer. De AB-900
    Bekijk deze training
  • Volg een klassikale training bij Startel en word een specialist binnen jouw vakgebied.
    Swipe voor meer
    Secure and govern Microsoft 365 Copilot interactions with Microsoft Purview (SC-5010)
    • 1 dag
    Wil jij Microsoft 365 Copilot veilig en verantwoord inzetten binnen jouw organisatie? Dan is het volgen van de training Secure and govern Microsoft 365 Copilot interactions with Microsoft Purview (SC-5010) een verstandige keuze. In de SC-5010 training leer je hoe jij met Microsoft Purview inzicht ku
    Bekijk deze training
  • Een klas vol mensen die een training volgen.
    Swipe voor meer
    SC-401 Training: Information Security Administrator
    • 4 dagen
    In de SC-401 training leer je hoe je gevoelige informatie binnen Microsoft 365 effectief beschermt met behulp van Microsoft Purview. Je ontdekt hoe je DLP, insider risk management, retentiebeleid en gevoeligheidslabels inzet om data beter te beveiligen, compliance te ondersteunen en ook AI-omgevinge
    Bekijk deze training
  • Volg een klassikale training bij Startel onder begeleiding van een ervaren trainer.
    Swipe voor meer
    Microsoft Identity and Access Administrator (SC-300)
    • 4 dagen
    De training Microsoft Identity and Access Administrator (SC-300) bereidt je voor op het beheren en beveiligen van identiteits- en toegangsbeheer binnen een organisatie. In de SC-300 training leer je hoe jij identiteiten kunt configureren, hoe jij toegang tot resources kunt beveiligen en hoe jij bele
    Bekijk deze training
  • Volg een klassikale training bij Startel en leer in een rustige omgeving.
    Swipe voor meer
    Transform business workflows with generative AI (AB-730)
    • 1 dag
    In de training Transform business workflows with generative AI (AB-730) zul je ontdekken hoe jij generatieve AI in kunt zetten om slimmer en efficiënter te werken. Je leert bijvoorbeeld hoe jij met Microsoft 365 Copilot jouw productiviteit kunt verhogen en hoe jij besluitvorming kunt ondersteunen d
    Bekijk deze training
Bekijk alle trainingen

Veelgestelde vragen

  • Kun je MS-4017, MS-4002 of AB-6007 na 30 oktober nog volgen?

    Niet als officiële Microsoft-cursus: Microsoft trekt het lesmateriaal van deze drie cursussen op 30 oktober 2026 in. Ook bij Startel verdwijnt MS-4017 dan uit het aanbod. De officiële opvolger van alle drie is AB-650.

  • Wat gebeurt er met een Microsoft-cursus die je al hebt gevolgd?

    Wat je hebt geleerd, blijft gewoon bruikbaar. Microsoft haalt de cursuspagina na de uitfasering van Microsoft Learn, maar behaalde prestaties en badges blijven op je transcript staan. In veel gevallen blijven de leerpaden en modules nog een tijd online.

  • Is AB-650 hetzelfde als MS-102 met een nieuw nummer?

    Nee. AB-650 leidt tot een Associate-certificering, terwijl MS-102 bij een Expert-certificering hoort. De basis van tenant-, identiteits- en securitybeheer blijft, maar AB-650 voegt een volledig examendeel over Copilot en AI-agents toe.

  • Welke voorkennis heb je nodig voor AB-650?

    Microsoft verwacht ervaring met Microsoft 365-diensten en Microsoft Entra ID, begrip van Defender XDR en bekendheid met Microsoft Graph PowerShell. Startel raadt daarnaast basiskennis van DNS en bekendheid met Copilot aan. Mis je die basis, dan is AB-900 een logische eerste stap.

  • Kun je het AB-650-examen al afleggen?

    Ja, AB-650 is beschikbaar als bèta-examen, en alleen in het Engels. De uitslag krijg je niet direct, omdat Microsoft eerst de kwaliteit van de vragen beoordeelt. Een officieel oefenexamen van Microsoft is er nog niet.

  • Kun je AB-650 zelf leren of heb je een training nodig?

    Met veel beheerervaring kun je een deel zelf leren via de leerpaden op Microsoft Learn. Het AI-deel, met Copilot-instellingen, agentidentiteiten en Agent 365, is voor de meeste beheerders nog nieuw. In een training oefen je dat met praktijkopdrachten en stel je je vragen direct aan een trainer.

Offerte

Vraag hier je offerte aan

Je kan eenvoudig een offerte aanvragen voor maatwerk, incompany of losse trainingen. Vul het formulier in en wij nemen snel contact met je op om je wensen door te nemen.

Dé IT-opleider van het noorden

  • Klanten geven ons een 9.2
  • Erkende trainers
  • Ontvang een certificaat na deelname
  • Train op één van onze drie locaties of vanuit huis

Plan een vrijblijvend gesprek

"*" geeft vereiste velden aan

Vragen of direct contact nodig, bezoek onze contactpagina.

blog image eliano

Eliano Patty

Hoofd sales

Terugbelverzoek

Wil je meer weten, maar nu even geen tijd?

Laat je gegevens achter, dan nemen wij binnen 2 werkdagen contact met je op

Dé IT-opleider van het noorden

  • Klanten geven ons een 9.2
  • Erkende trainers
  • Ontvang een certificaat na deelname
  • Train op één van onze drie locaties of vanuit huis

Terugbelverzoek

Vul hieronder jouw gegevens in, zodat wij telefonisch contact met je kunnen opnemen.

"*" geeft vereiste velden aan

Laat ons jou terugbellen
Velden met een * zijn verplicht

Vragen of direct contact nodig, bezoek onze contactpagina.

Foto van Fredou Nieuwenhuis met een beige achtergrond.

Fredou Nieuwenhuis

Inside Sales